Zdrowie i problemy
Zdrowie ptasznika — co może pójść nie tak
Ptaszniki są zaskakująco odporne — przy prawidłowych warunkach w terrarium problemy zdrowotne są rzadkie. Ale gdy się pojawiają, reakcja musi być szybka, bo pająk nie powie Ci że mu źle. Musisz umieć czytać znaki.
Odwodnienie
Najczęstszy problem, najłatwiejszy do uniknięcia. Objawy: pomarszczony, skurczony odwłok (wygląda jak wysuszony), letarg, nogi podkurczone pod siebie. Przyczyny: brak poidła lub puste poidło, za niska wilgotność, za duża wentylacja (wysuszająca). Co robić: pełne poidło natychmiast, podnieś wilgotność (nawilż podłoże), w ciężkich przypadkach — płytkie naczynie z wodą, w którym pająk może zanurzyć przód ciała (kły w wodzie — pije). Profilaktyka: poidło zawsze pełne, odpowiednia wilgotność do gatunku.
Roztocza
Małe, białe lub brązowe punkciki poruszające się na ciele pająka lub w terrarium. Najczęstsze w zbyt wilgotnych terrariach z nagromadzonym pokarmem (resztki świerszczy). Co robić: wymień całe podłoże, wymyć terrarium gorącą wodą (bez środków chemicznych!), usunąć resztki karmy, zmniejsz wilgotność (jeśli gatunek pozwala), popraw wentylację. Roztocza same w sobie rzadko zabijają pająka, ale masywna infestacja osłabia go i stresuje.
Grzyb i pleśń w terrarium
Białe lub zielone naloty na podłożu, kryjówce, resztkach jedzenia. Przyczyna: za mokro + za mała wentylacja. Rozwiązanie: usunąć zapleśniałe elementy, poprawić wentylację, zmniejszyć nawilżanie. Mała ilość pleśni w wilgotnym terrarium to norma — problem zaczyna się, gdy pleśnieć zaczyna całe podłoże.
Upadek
Dla gatunków naziemnych upadek z wysokości to poważne zagrożenie. Odwłok ptasznika jest jak worek z płynem — upadek na twarde podłoże może spowodować pęknięcie. Pęknięty odwłok = krwotok (hemolimfa) = często śmiertelne. Profilaktyka: nie za wysokie terrarium, brak gładkich powierzchni do wspinaczki, nigdy nie trzymaj pająka naziemnego nad twardą powierzchnią. Pierwsza pomoc przy pęknięciu: mącz ka kukurydziana lub super glue (cyjanoakrylan — weterynarze używają go do zamykania ran) na ranę, pająk do czystego, wilgotnego terrarium, cisza i spokój. Czasem się goi — ale rokowanie jest ostrożne.
Dysecdysis (problematyczne linienie)
Opisana szczegółowo w sekcji o linieniu. Główna przyczyna: zbyt niska wilgotność. Profilaktyka: monitoring wilgotności, pełne poidło, nawilżenie podłoża przed spodziewanym linien iem.
Utrata kończyny
Pająk może stracić nogę w walce, podczas złego linienia, lub autotomią (sam odrzuca nogę w stresie). Dobra wiadomość: noga odrasta przy kolejnej lince! Początkowo mniejsza niż pozostałe, po 2–3 linkach wyrównuje rozmiar. Pająk na 7 nogach funkcjonuje normalnie.
Jad ptaszników
Temat budzący najwięcej strachu — i najwięcej nieporozumień. Fakty: nie istnieje ptasznik, którego jad zabija zdrowego dorosłego człowieka. Ugryzienie większości gatunków hodowlanych (Brachypelma, Grammostola, Tliltocatl) to ból porównywalny z użądleniem osy — nieprzyjemne, ale niegroźne. Gatunki z silnym jadem (Poecilotheria, Stromatopelma, Heteroscodra, Pterinochilus) — poważniejsze objawy: silny ból promieniujący, skurcze mięśni, gorączka, tachykardia, poty, objawy mogą trwać 1—14 dni. Nie wymaga hospitalizacji u zdrowej osoby, ale jest ekstremalnie nieprzyjemne. Ryzyko: reakcja alergiczna (jak przy każdym jadzie — anafilaksja jest możliwa, choć rzadka). Pierwsza pomoc: wod a, lód, leki przeciwbólowe. Jeśli objawy ogólne lub alergia — lekarz.
Włoski parzące (urticating hairs)
Dla wielu hodowców większy problem niż jad. Ptaszniki nowoświatowe (Brachypelma, Grammostola, Tliltocatl, Theraphosa) posiadają na odwłoku włoski z mikroskopijnymi haczykami, które ciśkają w powietrze gdy pająk czuje się zagrożony. Efekt: swędzenie, wysypka (na skórze), podrażnienie oczu (jeśli trafią w oczy — poważne, wymaga okulisty), problemy oddechowe u wrażliwych osób (astmatycy). Profilaktyka: nie wkładaj twarzy nad otwarte terrarium, myj ręce po kontakcie z podłożem, nie dotykaj oczu.